Lutnia – Lyra (Lyr)

Gwiazdozbiór Lutni położony jest na północnej półkuli nieba. Najlepiej jest go obserwować na początku sierpnia o godzinie 22, na początku września godzinie 20, kiedy to góruje niemal w zenicie. Jego charakterystyczny kształt worzy 6 gwiazd, z najjaśniejszą Wegą – piątą co do jasności gwiazdą na niebie. Warto pamiętać, że Wega wraz z Altairem (gwiazdozbiór Orła) oraz Denebem (gwiazdozbiór Łabędzia) tworzą tak zwany Trójkąt Letni – trzy najjaśniejsze gwiazdy letniego nieba w Polsce. Lutnia to antyczny instrument muzyczny, a ten na niebie utożsamiany jest z greckim muzykiem i poetą Orfeuszem.

Gwiazdozbiór Lutni zawiera też jedną z najbardziej znanych mgławic planetarnych M57, zwaną również Pierścieniem. Znajduje się ona w południowej części gwiazdozbioru. Poniżej poglądowa mapka z położeniem gwiazdozbioru.

lyr

Kliknij, aby powiększyć.

W gwiazdozbiorze Lutni swój radiant ma jeden z rojów meteorytów, zwany Lirydami, którego maksimum możemy obserwować w okolicach 21-22 kwietnia.

Wega – α Lyrae
Jak już wcześniej wspomniałem, jest to najjaśniejsza gwiazda w gwiazdozbiorze Lutni, jej jasność wynosi 0,0m i jest to piąta pod względem jasności gwiazda na niebie, w kolejności: Syriusz, Canopus, Arktur, Alpha Centauri. Na północnym niebie jest to natomiast druga pod względem jasności gwiazda. Nie sposób jej przeoczyć. Położona jest w odległości zaledwie 25 lat świetlnych od Ziemi. Ciekawostką jest również to, że w okolicach roku 12000 p.n.e. Wega była gwiazdą biegunową, i będzie nią ponownie w roku 13727 n.e.
Wega jest 2,1 razy masywniejsza od Słońca, jej wiek natomiast szacuje się na 455 milionów lat.

Sulafat – γ Lyrae
Jest to druga pod względem jasności gwiazda w Lutni. Z widomą jasnością 3,3m i położona w odległości 620 lat świetlnych od Ziemi. Jest to błękitno-biały olbrzym o średnicy 15 razy większej od średnicy Słońca.

Sheliak – β Lyrae
Jest to gwiazda spektroskopowa podwójna, składa się z dwóch ciasno położonych składników, które okrążając wspólny środek masy przesłaniają się nawzajem. Dlatego też Sheliak jest gwiazdą zmienną w zakresie zmian jasności 3,4m do 4,3m.

M56 - gromada kulista

M56 – zdjęcie wykonane teleskopem Hubble’a

M56 – gromada kulista
Jest to gromada kulista z jasnością widomą 8,3m położoną w odległości 32900 lat świetlnych, posiada średnicę 84 lat świetlnych, jej wiek szacuje się na 13,7 mld lat i została odkryta przez Charlesa Messiera w roku 1779.

M57 (M57, NGC 6720)
Jedna z najbardziej znancyh mgławic planetarnych na niebie, Mgławica Pierścień. Położona w południowe części gwiazdozbioru. Mgławica powstała poprzez odrzut zjonizowanych gazów spowodowany wybuchem czerwonego olbrzyma, który potem przekształcił się w białego karła. Mgławica w dalszym ciągu się rozszerza w tempie 1′ na 100lat. Położona jest w odległości 2300 lat świetlnych od Ziemi.

Mgławica Pierścień M57

Comments are closed